+++
title = 'Linux για τους νοητικά ασθενείς,'
date = ''
description = ''
author = 'Κοτσιφάκης Θρασύβουλος'
issue = ['Magaz 12']
issue_weight = 2
+++

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

*Ένα άρθρο γι\' όλους εμάς τους αρχάριους που ήρθαμε ουρανοκατέβατοι. Τα πρώτα βήματα στο LINUX με αρκετή δόση χιούμορ.**Strictly for beginers**. Όλοι οι
υπόλοιποι ας προσπεράσουν.*

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

**1. Γιατί μαμά;**
----------------------------------------------------

**2. Τα πρώτα του λογάκια!!.**
----------------------------------------------------------------

**3. Τα πρώτα μας λογάκια!!.**
----------------------------------------------------------------

**4. Τα πρώτα του βήματα.**
-------------------------------------------------------------

**5. Οδηγίες για την σωστή ανατροφή του.**
----------------------------------------------------------------------------


### [1. Γιατί μαμά;]{#s1}

Πολλές φορές ακούω από συζητήσεις ότι ο τάδε έβαλε **LINUX** αλλά μετά από λίγο καιρό το παράτησε γιατί ήταν δύσκολο ή ότι ο δείνα δεν βάζει **LINUX** γιατί
φοβάται μην μπλέξει ή να μην (άκουσων άκουσων) χαλάσει τον υπολογιστή του. Η αλήθεια είναι ότι το **LINUX** δεν είναι ούτε ότι πιο εύχρηστο υπάρχει στον χώρο
των λειτουργικών συστημάτων ούτε είναι απλό στην εκμάθηση του.Χρειάζεται πολύς κόπος, χρόνος, διάβασμα και κατανάλωση φαιάς ουσίας για να το κάνει κάποιος κτήμα
του. Όμως το **LINUX** είναι ένα έξυπνο λειτουργικό σύστημα που βάζει τον χρήστη να σκεφτεί, να ψάξει και να γνωρίσει τον υπολογιστή του σε βάθος.Σίγουρα αξίζει
τον κόπο,και τα αποτελέσματα δικαιώνουν τον χρήστη που το επέλεξε σαν λειτουργικό. Ένα άρθρο λοιπόν γι\' όλους αυτούς που ήρθαν ουρανοκατέβατοι και δεν ξέρουν
την τύφλα τους.


### [2. Τα πρώτα του λογάκια!!.]{#s2}

Και ας υποθέσουμε τώρα ότι πήγατε στο Happening του **HELLUG** ήπιατε το τσίπουρό σας και εφοδιαστήκατε με το ασημί δισκάκι που προσέφεραν τα παιδιά εκεί.Πήγατε
στο σπίτι σας και αντί να κάνετε το δισκάκι σουβεράκι, το βάλατε στο cd drive του κουβά,που πριν από λίγους μήνες αγοράσατε πανάκριβα για υπολογιστή, και που
τώρα η Intel τον έχει κάνει\.....το \'παμε κουβά. Αφού βάλατε που βάλατε το δισκάκι στο drive εγκαταστήστε τώρα LINUXάκι. Αυτό πια είναι εύκολο.Με τις ρουτίνες
εγκατάστασης που υπάρχουν σε κάθε distribution το σετάρισμα θυμίζει τα ακατανόμαστα (λέγε με W95). Στο τέλος της εγκατάστασης θα σας ζητηθεί ένα password,
πληκτρολογήστε το επιβεβαιώστε το και μην το ξεχάσετε. Κάποια στιγμή ,επίσης, στο τέλος θα σας ζητηθεί να κάνετε reboot,κάντε το. Την επόμενη στιγμή θα ακούτε
τον κουβά σας να αγκομαχεί στην προσπάθεια του να ξεκινήσει.Κάποια περίεργα μηνύματα θα εμφανιστούν στην οθόνη ενώ ο σκληρός δίσκος θα μαλακώνει από τις
αλλεπάλληλες επισκέψεις των κεφαλών επάνω του. Και ξάφνου σιωπή.Ένα περίεργο και ακαταλαβίστικο μήνυμα στοιχειώνει στην οθόνη .

**Login:**

ο κέρσορας αναβοσβήνει δίπλα του κι εσείς ατάραχοι πληκτρολογείται:

**root**

Αμέσως μετά κι άλλο μήνυμα έρχεται να στοιχειώσει την οθόνη σας

**password:**

Γράφεται το password που βάλατε κάπου στην εγκατάσταση (θυμάστε;) Ακούτε για άλλη μια φορά τον δίσκο να βογγάει και η οθόνη αλλάζει. Τώρα γράφει κάτι σαν το
παρακάτω:

**localhost:**root\#

\...\...\...Τώρα αρχίζουν τα δύσκολα!!.


### [3. Τα πρώτα μας λογάκια!!.]{#s3}

Και τώρα τι κάνουμε; Έχουμε μπει στο **LINUX** και κοιτάμε την υπέροχη μαύρη οθόνη μας με τον κέρσορα να αναβοσβήνει απειλητικά.Εμείς όμως απτόητοι πάμε να
ανακαλύψουμε τα μυστικά του.Πως θα δούμε λοιπόν τι περιεχόμενα έχει ο υπολογιστής μας; Πληκτρολογούμε:

**ls**

και ως εκ θαύματος παίρνουμε μία λίστα για το τι υπάρχει μέσα στον τρέχοντα κατάλογο.!ΜΑΓΕΙΑ!.Όπως καταλαβαίνεται η εντολή **\"ls\"** είναι για να μας δείχνει
τα περιεχόμενα των καταλόγων μας.Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε και διάφορες παραμέτρους όπως:

-   **-l** μας δίνει τα ονόματα των αρχείων,το μέγεθος,πότε άλλαξαν τελευταία φορά,και τι επιτρέπεται στον κάθε χρήστη να τα κάνει.
-   **-a** μας δίνει τα ονόματα όλων των αρχείων, και των κρυφών.
-   **-A** μας δίνει λίστα χωρίς τα σύμβολα \".\" και \"..\"
-   **-F** χαρακτηρίζει τα περιεχόμενα \"\*\" για εκτελέσιμα \"/\" για καταλόγους \"@\" για links (κάτι ανάλογο με τα shortcuts)

Υπάρχουν κι άλλες παράμετροι αλλά βρείτε τις μόνοι σας.

Επόμενο βήμα να περιπλανηθούμε στο σύστημα.Τώρα γράψτε:

**cd /** πατώντας το ENTER βλέπουμε το μήνυμα αριστερά από τον κέρσορα να αλλάζει και από:

    localhost:/root#

να γίνεται :

**localhost:/\#**

Έχουμε αλλάξει πλέον κατάλογο και βρισκόμαστε στην αρχή (root) του δέντρου που σχηματίζει την μορφή των καταλόγων μας.Εάν κάνουμε **ls -F** από εδώ η έξοδος θα
δείχνει κάπως έτσι:

                 etc/          mnt/     root/   var/  
     bin/        home/         opt/     sbin/   
     boot/       lib/          proc/    tmp/     
     dev/        lost+found/   root/    usr/

Όπως καλά καταλάβατε το σύμβολο **/** χρησιμοποιείται για να υποδείξει καταλόγους.Ας εξηγήσουμε κάποιους απ αυτούς.

-   **bin** εδώ κρύβονται βασικές εντολές του συστήματος.
-   **boot** εδώ συνήθως βρίσκονται κρίσιμα αρχεία και ο πυρήνας του λειτουργικού.
-   **dev** εδώ υπάρχουν ειδικά αρχεία συσκευών (κάντε ένα ls να πάθετε κολούμπρα).
-   **etc** εδώ υπάρχουν αρχεία configuration
-   **home** εδώ φυλάγονται τα αρχεία του κάθε χρήστη.
-   **usr** μέσα στους υποκαταλόγους του /usr συνήθως κρύβεται το χάος, ανακαλύψτε το.

Και ένα μικρό μυστικό.*Αν θέλουμε να δούμε που βρισκόμαστε στο σύστημα γράφουμε την εντολή **pwd** (print working directory)*.

Ωραία η εξερεύνηση ρε παιδιά αλλά ας κάνουμε και κάτι παραγωγικό.


### [4. Τα πρώτα του βήματα.]{#s4}

Ας φτιάξουμε το πρώτο μας αρχειάκι.Πληκτρολογείστε:

**vi test**

Ο **vi** είναι ένας πανάρχαιος text editor που απαιτεί να έχεις χέρια πλοκάμια για να τον χρησιμοποιήσεις, αλλά η γνώση του είναι must στους χώρους των Unix
users.

Πατήστε το πλήκτρο **i** (insert mode) και γράψτε:

    hello .. HELLO
    auto einai ena
    arxeio dokimhs
    telos.

    Πατήστε τώρα το Esc (command mode).
    Πατήστε το : και χωρίς να πατήσετε Enter 
    πατήστε  χ  πατήστε το Enter.
    Τώρα έχετε σώσει στον τρέχοντα κατάλογο 
    ένα αρχείο με όνομα test
    Δώστε cat test
    Θα πάρετε σαν έξοδο αυτά που γράψατε στο test.

Κάντε τα ίδια βήματα πάλι αλλά αυτή τη φορά αλλάξτε το κείμενο και oνομάστε το αρχείο *test1*.

    Δώστε:  cat test1
    Θα πάρετε σαν έξοδο αυτά που γράψατε στο test1.

Τώρα γράψτε:

    cat test test1 > test2
    και πατήστε Enter

θα δημιουργηθεί ένα αρχείο με όνομα *test2* στο οποίο αν κάνετε **cat test2** θα δείτε τα περιεχόμενα του *test1* κάτω απ \'αυτά του *test*. **Τρομερό
ε;**.Τέλος πάντων αυτός είναι ένας τρόπος να συνδιάζουμε περιεχόμενα αρχείων.Φαίνεται άσκοπο αλλά είναι πολύ χρήσιμο.

Άς υποθέσουμε τώρα ότι θέλουμε να αντιγράψουμε το αρχείο **test2** στον υποκατάλογο /usr/local/.

**cp test2 /usr/local**

Όπως θα δείτε το αρχείο υπάρχει πλέον σε δύο σημεία.Στον κατάλογο που το είχατε δημιουργήσει, και στο /usr/local/.Όμως εμείς σαν ανήσυχα μυαλά που είμαστε δεν
το θέλουμε το αρχείο στο */usr/local* αλλά κάπου αλλού π.χ. στο */home*.

**mv /usr/local/test2 /home**

Και ως δια μαγείας το αρχείο εξαφανίζεται από το /usr/local και διακτινίζεται στο /home.

Ωραία τώρα ξεθαρρέψαμε,φτιάχνουμε δικά μας αρχεία,τα αντιγράφουμε,τα μεταφέρουμε και γενικώς έχομεν χάσει τον μπούσουλα. Ψάχνουμε να τα βρούμε αλλά αυτά έχουν
εξαφανιστεί.

**find / -name \"όνομα αρχείου που θέλουμε να βρούμε\"**

Τώρα ξέρουμε και πως να βρίσκουμε αρχεία. Πως τα σβήνουμε όμως;

**rm \[όνομα αρχείου που θέλουμε να σβήσουμε\]**

Ωραία λοιπόν κάναμε τα πρώτα μας βήματα στο **LINUX** είμαστε χαρούμενοι πια που δεν κοιτάμε απλώς την οθόνη αλλά της γράφουμε και κάτι απάνω, και γενικώς
ευελπιστούμε οτι μια μέρα θα γίνουμε κι εμείς **LINUX GURU** και θα κοιτάμε τους αρχάριους αφ\' υψηλού.

Αφού γράψαμε, σβήσαμε, χάσαμε, ξαναβρήκαμε την δουλειά μας καιρός να την μεταφέρουμε κι όλας, βάζουμε την δισκέττα στο drive και ετοιμαζόμαστε να αντιγράψουμε
τα πολύτιμα αρχεία μας σ\' αυτήν.**Πώς όμως;**, το linux δεν είναι msdos εμείς έχουμε όλες μας τις δισκέττες φορμαρισμένες σε dos format τώρα τι γίνεται;

    Ευτυχώς το Linux υποστηρίζει και άλλα συστήματα αρχείων εκτός
    του δικού του (ext2fs)
    Μερικά απ' αυτά είναι :
    a)msdos: Φυσικά μιλάμε για το γνωστό msdos με το κουλό σύστημα ονομασίας 8.3
    b)vfat: Το σύστημα αρχείων των ακατανόμαστων που υποστηρίζει long filenames

Ουφ! Ησυχάσαμε τώρα αφού μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τις δισκέττες μας όπως είναι χωρίς να μπλέξουμε με φορμαρίσματα και άλλα λοιπά περίεργα.Γράφουμε λοιπόν
*a:* συνηθισμένοι από το dos αλλά δεν γίνεται τίποτα.*Πως θα διαβάσουμε και θα γράψουμε στις δισκέττες μας;*.Η λύση είναι η εντολή **mount**. Πριν πούμε όμως
γι\' αυτήν ας δούμε μια άλλη εντολή.

**mkdir /floppy**

Η εντολή αυτή φτιάχνει καταλόγους. Στην συγκεκριμένη περίπτωση φτιάχνει έναν κατάλογο στην αρχή του δέντρου ο οποίος ονομάζετε *floppy* . Όπως θα είδατε κατά τη
διαδικασία της εγκατάστασης οι σκληροί δίσκοι ονομάζονται με την σύντμηση τους (hd για IDE και sd για SCSI) και έναν αριθμό (0 για τον πρώτο 1 για τον δεύτερο
κ.ο.κ) έτσι και τα floppy disk (fd0, fd1 κλπ).Για να δούμε τώρα το floppy του κουβά μας πρέπει να το εντάξουμε στο σύστημα.Αυτό γίνεται με την *mount*.Βάσική
προυπόθεση να γνωρίζουμε τι format είναι οι δισκέττες μας. Ας δώσουμε λοιπόν:

**mount -t vfat /dev/fd0 /floppy**

Ακούμε τώρα το drive να δουλεύει και αλλάζουμε κατάλογο.

**cd /floppy**

**cp {αρχείο που θέλουμε να αντιγράψουμε-διαδρομή και όνομα-} /floppy**

**ls -F**

Βλέπουμε με περηφάνεια ότι καταφέραμε να αντιγράψουμε το αρχείο μας στο floppy και περιχαρείς ετοιμαζόμαστε να βγάλουμε τη δισκέττα απο το drive.OXI MH !!
Πρέπει πρώτα να απενεργοποιήσουμε τη συσκευή.

**umount /dev/floppy**

Μ\' αυτήν την εντολή απενεργοποιήσαμε το floppy .Βγάλτε τώρα τη δισκέττα και κάντε την ότι θέλετε.

Και με το cdrom τι γίνεται; Η εντολή είναι ίδια με την διαφορά ότι εδώ δεν μας απασχολούν τα διαφορετικά format αφού το format είναι ένα το iso9660, οπότε όταν
έχετε να διαβάσετε ένα cd γράψτε:

**mount -t iso9660 /dev/cdrom /cdrom**

Και με τα audio cd τι γίνεται;Διαβάστε το Sound HOWTO και θα έχετε και ήχο (Ωραίο πράγμα ρε παιδί μου να ακούς τους **MOTORHEAD** από τα ηχειάκια του υπολογιστή
σου ένώ βλέπεις τις τελευταίες τσοντοφωτογραφίες της Πάμελα που κατέβασες από το internet).

Αν δεν έχετε */cdrom* φτιάξτε το.Συνήθως οι κατάλογοι /floppy και /cdrom βρίσκονται μέσα στον κατάλογο */mnt* τροποποιείστε ανάλογα το μονοπάτι του δεύτερου
κομματιού της mount και όλα θα δουλεύουν μια χαρά.

Μετά απ\' όλα αυτά τα εποικοδομητικά καιρός να κλείσουμε τον κουβά μας και να πάμε για ύπνο (το έτερον ήμισυ φωνάζει από το μέσα δωμάτιο ότι θα φύγει και θα
πάρει μαζί της και την kerosan)

Έτοιμοι πια να αντιμετωπίσουμε άλλον ένα συζυγικό καυγά με θέμα το πόσες ώρες θα αφιερώνουμε σε \'κεινη και πόσες στον υπολογιστή, κατευθύνουμε το χέρι μας στο
κουμπί POWER του αγαπημένου μας(\...!) **ΠΟΤΕ ΜΑ ΠΟΤΕ** μην το κάνετε αυτό (καλά εντάξει καμμιά φορά χρειάζεται).Δώστε την εντολή:

**shutdown -h now**

ή την εντολή : **halt**

Αν πάλι τελευταία στιγμή αποφασίσατε ότι ο υπολογιστής είναι καλύτερος από τη γυναίκα σας τότε δώστε :

**shutdown -r now**

ή την εντολή : **reboot** για να επανεκκινήσετε τον αγαπημένο σας(\...!)

Τελευταίο αλλά καλό. Πατώντας μαζί Ctrl Alt F1 - F6 μπαίνετε σε διαφορετικές κονσόλες και μπορείτε να δουλεύετε πολλά προγράμματα μαζί (multitasking λέγεται)
αλλά αυτό το ξέρατε ε ξεφτέρια μου;


### [5. Οδηγίες για την σωστή ανατροφή του.]{#s5}

Και τώρα φυσικά θα αναρωτιέστε πως τα ήξερα εγώ όλ\' αυτά ή πως όλοι αυτοί οι γκουρού του είδους γνωρίζουν τόσα πράγματα.Η απάντηση είναι απλή.
**DOCUMENTATION** τι είν\' τούτο πάλι ε; Λοιπόν το *documentation* είναι όλα αυτά που έχουν γραφτεί για το LINUX. Και αρχίζουμε:

-   **man** (εντολή) Σύντμηση της λέξης manual.Μία καλή ιδέα είναι να πάτε στο **/bin** και να κάνετε man σε κάθε αρχείο που υπάρχει εκεί μέσα. Xρήσιμες είναι
    οι:
-   **man ls**: Οδηγίες για την εντολή ls
-   **man cp**: Οδηγίες για την εντολή cp
-   **man mv**: Οδηγίες για την εντολή mv
-   **man bash**: Οδηγίες για το bash (δεν ξέρετε τι είναι ε; Άντε λοιπόν τι περιμένετε).
-   **HOWTO** :Οδηγίες για να κάνετε διάφορα πράγματα. Βρίσκονται συνήθως στο **/usr/doc/HOWTO**
-   **Internet** :Υπάρχουν άπειρες λίστες με νέα και πληροφορίες για το LINUX .Δοκιμάστε το [www.dejanews.com](http://www.dejanews.com) που συγκεντρώνει τα
    email από διάφορες λίστες και το [linuxwebwatcher.org](http://webwatcher.org) που περιέχει καταχωρίσεις για όλα τα γνωστά sites που σχετίζονται με το linux.
-   **magaz** :Μα φυσικά το online περιοδικό που διαβάζετε τώρα.
-   **Βιβλία** :Υπάρχουν αρκετά καλά βιβλία σχετικά με το linux (μάλιστα έχει εκδοθεί και κάποιο στα ελληνικά).Κάντε μία βόλτα στο γνωστό μεγαλοβιβλιοπωλείο και
    ρίξτε μια ματιά.Τα Βιβλία πάντως που χρησιμοποιώ εγώ σαν οδηγούς είναι:a)**linux Complete Command Reference** , b)**Red Hat Linux Unleashed** (αν και
    δουλεύω με SuSe) και σαν pocket guide το **Linux in a nutshell**
-   **Περιοδικά** :Το **RAM** έχει αρχίσει εδώ και κάποια τεύχη να γράφει για το linux ενώ υπάρχει και το πολύ καλό **Linux journal**.

Αυτά λοιπόν για την ώρα.Ελπίζω για αρχή να βοήθησα λίγο .Σε κάποιο μελλοντικό άρθρο ελπίζω να μιλήσουμε για τα *configuration files*. Μέχρι τότε..Αντίο και να
θυμάστε :**Linux the operating system with an attitude**.

